[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: سال 18، شماره 67 - ( 2-1389 ) ::
جلد 18 شماره 67 صفحات 71-93 برگشت به فهرست نسخه ها
بررسی تأثیر و تأثر متقابل عرب و زبان عربی و شعر فارسی در قرون نخستین هجری
شیرزاد طایفی* 1، علیرضا پورشبانان2
1- استادیار دانشگاه علامه طباطبایی ، sh_tayefi@yahoo.com
2- مدرس گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد خمین
چکیده:   (5422 مشاهده)

حضور اعراب در ایران و دوام این حضور تا حدود سه قرن در این سرزمین، تأثیرات فوق‌العاده‌ای بر زبان و ادبیات ایرانیان و اعراب گذاشته است که اغلب پژوهش‌گران این امر را از زاویه‌ای منفی بازکاوی کرده‌اند؛ اما در این مقاله سعی بر آن است با دلایل کافی و از زاویه‌ای مثبت نشان داده شود که اگرچه شعر و ادبیات فارسی نمود بارزی در این دوران (قرون نخستین هجری) ندارد، نمی‌توان این مسئله را دلیلی بر سکوت و خاموشی مطلق ادبیات ایران در نظر گرفت؛ چرا که در این دوران زبان و ادبیات ایران به‌تدریج و در حرکتی پویا و به‌ظاهر ناپیدا روندی رو به رشد را طی کرده است؛ به‌گونه‌ای که زمینه شکوفایی شعر و ادبیات فارسی در قرن‌های بعد در همین زمان پایه‌ریزی می‌شود. در این دوران اگرچه خط و زبان پهلوی به‌تدریج جایگاه خود را از دست داد، با گذر زمان و به موازات بروز توانمندی‌های ایرانیان، زبان فارسی متولد شد و با استفاده گسترده از خط عربی به‌عنوان ابزاری بسیار کارآ و آسان (نسبت به سایر خطوط) که در سایه پذیرش دین مبین اسلام و استقبال شدید مردم از این آیین الهی، در بخش‌های زیادی از ایران رواج یافته بود، با حمایت سردمداران حکومت‌های نیمه‌مستقل، به زبان ملی ایرانیان تبدیل گردید. در واقع در این دوران ارتباط ایرانیان با اعراب با پشت سر گذاشتن فراز و نشیب‌های بسیار، از یک‌سو باعث وحدت زبانی میان ایرانیان و تمسّک آن‌ها به زبانی نو و گسترش فراگیر آن شد و از سوی دیگر با حضور طبقه خاصی از ایرانیان در گستره شعر عرب، خدمات ارزنده‌ای به زبان و فرهنگ عربی عرضه شده و زبان عربی دورانی از رشد و شکوفایی را تجربه کرد.

واژه‌های کلیدی: شعر فارسی، شعر عربی، زبان، اعراب، خط عربی
متن کامل [PDF 207 kb]   (458 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي |
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA code


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Tayefi S, Poorshabanan A. An Analysis of the Bilateral Effect of Arab, Arabian Language, and Persian Poetry in Early Hijri Centuries. دوفصلنامه زبان و ادبيات فارسی. 2010; 18 (67) :71-93
URL: http://jpll.khu.ac.ir/article-1-966-fa.html

طایفی شیرزاد، پورشبانان علیرضا. بررسی تأثیر و تأثر متقابل عرب و زبان عربی و شعر فارسی در قرون نخستین هجری. دوفصلنامه زبان و ادبیات فارسی. 1389; 18 (67) :71-93

URL: http://jpll.khu.ac.ir/article-1-966-fa.html



سال 18، شماره 67 - ( 2-1389 ) برگشت به فهرست نسخه ها
دوفصلنامه زبان و ادبیات فارسی Half-Yearly Persian Language and Literature
Persian site map - English site map - Created in 0.16 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 3741